Εξοικονόμηση ηλεκτρικής ενέργειας στα νησιά του Αιγαίου

Πρόκειται για την πρώτη εγκατάσταση ευφυών δικτύων στην Ελλάδα. Η ΕΤΕπ χρηματοδοτεί το πρόγραμμα

Η ανάπτυξη υποδομής ευφυών δικτύων σε αυτόνομα ηλεκτρικά συστήματα νησιών του Αιγαίου Λέσβος, Λήμνος, Μήλος, Κύθνος και Σαντορίνη θα χρηματοδοτηθεί μέσω της πρωτοβουλίας ELENA. Το προβλεπόμενο ύψος επένδυσης είναι περίπου 52 εκατ. ευρώ. Ο αντιπρόεδρος της ΕΤΕπ, Πλούταρχος Σακελλάρης ανακοίνωσε τη χρηματοδότηση έξυπνων δικτύων στα πέντε νησιά του Αιγαίου μέσω της πρωτοβουλίας ELENA που θα συνεισφέρει περίπου 688. 670 ευρώ. Το ELENA θα προσφέρει βοήθεια για την κατάρτιση του προγράμματος επενδύσεων, το οποίο αφορά υποδομές ευφυών δικτύων και, σε μικρότερη έκταση, φωτοβολταϊκά συστήματα και σταθμούς φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων. Για το προτεινόμενο επενδυτικό σχέδιο θα αξιοποιηθεί η εμπειρία που αποκτήθηκε από ένα πιλοτικό έργο, το οποίο υλοποιήθηκε στην Κύθνο το 2007.

Προσδοκώμενα αποτελέσματα

Η εγκατάσταση ευφυών δικτύων όχι μόνο θα επιτρέψει να αυξηθεί η διείσδυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας μέχρι το τεχνικό όριο του 15% της ετήσιας ενεργειακής ζήτησης, αλλά και θα αυξήσει το όριο αυτό σε 30% ή και περισσότερο, προάγοντας έτσι τον εθνικό στόχο της αύξησης της διείσδυσης των ΑΠΕ. Ένα ευφυές δίκτυο μπορεί να ενεργοποιήσει τους ακόλουθους μηχανισμούς για την αύξηση της εξοικονόμησης ενέργειας:

• Επίτευξη μεγαλύτερης αποτελεσματικότητας και αξιοπιστίας στη διαχείριση της ζήτησης
• Εξοικονόμηση ενέργειας μέσω της μείωσης της ζήτησης αιχμής (αποφεύγεται η χρήση μη αποδοτικών μονάδων ηλεκτροπαραγωγής)
• Απευθείας ενημέρωση των καταναλωτών, μέσω συστήματος οπτικής απεικόνισης,, σχετικά με τη χρησιμοποίηση ενέργειας, πράγμα που επιτρέπει καλύτερη διαχείριση της ενέργειας
• Μείωση των απωλειών κατά τη μεταφορά και τη διανομή
• Ενίσχυση των δυνατοτήτων μέτρησης και ελέγχου.

Πρόκειται για την πρώτη εγκατάσταση ευφυών δικτύων στην Ελλάδα και το έργο είναι ιδιαίτερης σημασίας για τα νησιά που δεν είναι διασυνδεδεμένα με το ηπειρωτικό δίκτυο. Η πρωτοβουλία αυτή μπορεί να επαναληφθεί σε άλλα νησιά του Αιγαίου καθώς και σε άλλα ευρωπαϊκά νησιά και πόλεις. Το επενδυτικό αυτό πρόγραμμα έχει ως στόχο να βοηθήσει τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης να επιτύχουν τους στόχους τους για μείωση των εκπομπών CO2, οι οποίοι περιέχονται στα σχέδια δράσης για την αειφόρο ενέργεια που καταρτίζονται στο πλαίσιο του Συμφώνου των Δημάρχων. Ωστόσο, οι χρηματοδοτικοί πόροι των πέντε νησιών που έχουν επιλεγεί είναι περιορισμένοι και δεν επαρκούν για την κάλυψη του κόστους προετοιμασίας ενός τόσο μεγάλου επενδυτικού προγράμματος.

Το επενδυτικό πρόγραμμα που θα λάβει βοήθεια από το ELENA
Το πρόγραμμα έχει τρία κύρια σκέλη:

Ανάπτυξη και εγκατάσταση ευφυών δικτύων στα πέντε νησιά, για την αύξηση της αποκεντρωμένης παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές (ΑΠΕ) και τη βελτίωση της διαχείρισης της ενέργειας σε τοπικό επίπεδο.
Εγκατάσταση νέων φωτοβολταϊκών συστημάτων, συνολικής ισχύος 1,5 MWp, στις στέγες δημόσιων και/ή ιδιωτικών κτηρίων στα πέντε νησιά, μέσω μιας συλλογικής πρωτοβουλίας στην οποία θα συμμετέχουν μικροί τοπικοί επενδυτές, ώστε να αυξηθεί η συμμετοχή του εντόπιου πληθυσμού στις επενδύσεις ΑΠΕ.
Εγκατάσταση 21 σταθμών φόρτισης για ηλεκτρικά οχήματα στα πέντε νησιά, σε εύκολα προσπελάσιμα και κεντρικά σημεία των συμμετεχόντων δήμων.

Χρηματοδότηση του επενδυτικού προγράμματος
Η ΔΕΗ θα είναι ο βασικός επενδυτής, καθώς θα είναι υπεύθυνη για την εγκατάσταση των ευφυών δικτύων και των σταθμών φόρτισης (η υποδομή ευφυών δικτύων και οι σταθμοί φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων αντιπροσωπεύουν συνολικά το 87% του επενδυτικού κόστους), ενώ το μέρος του προγράμματος που αφορά τα φωτοβολταϊκά συστήματα θα αναληφθεί από μικρούς εντόπιους επενδυτές μέσω μιας εταιρείας ενεργειακών υπηρεσιών.
Καθώς ο κύριος του ηλεκτρικού δικτύου στα μη διασυνδεδεμένα νησιά είναι η ΔΕΗ, η αποπληρωμή είναι εξασφαλισμένη από τα τέλη δικτύου και τις υποχρεώσεις δημόσιας υπηρεσίας. Επιπλέον, καθώς η ΔΕΗ είναι επίσης ο μοναδικός παραγωγός ηλεκτρικής ενέργειας στα νησιά αυτά (κυρίως μέσω συμβατικών ενεργειακών συστημάτων), ένα πρόσθετο όφελος είναι ότι αποφεύγεται το κόστος της εισαγωγής ορυκτών καυσίμων, καθώς και το κόστος των αντίστοιχων εκπομπών CO2 (δικαιώματα εκπομπής).
Όσον αφορά τα φωτοβολταϊκά συστήματα, το χρηματοδοτικό σχήμα θα περιλαμβάνει μια εταιρεία ενεργειακών υπηρεσιών και μικρούς εντόπιους επενδυτές. Τα έσοδα θα προέλθουν από τον μηχανισμό που εξασφαλίζει στους παραγωγούς ευνοϊκή τιμή πώλησης (feed-in tariff) της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας. Η τιμή αυτή έχει καθοριστεί σε 452 ευρώ/MWh (2010) για τα μη διασυνδεδεμένα νησιά.

Κύρια οφέλη από το έργο

Πρόκειται για την πρώτη εγκατάσταση ευφυών δικτύων στην Ελλάδα. Προσφέρεται ιδιαίτερα για νησιά, διότι τα ευφυή δίκτυα θα επιτρέψουν καλύτερη ενσωμάτωση των ΑΠΕ στα τοπικά δίκτυα.
Το έργο θα συμβάλει στην αύξηση της διείσδυσης των ΑΠΕ στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας στα πέντε νησιά, από 15% της ετήσιας ενεργειακής ζήτησης σε 30% ή και περισσότερο.
Θα επιτρέψει την εξοικονόμηση ενέργειας της τάξης των 42GWhr ετησίως και την αποφυγή της παραγωγής 114 τόνων CO2 ετησίως.
Το έργο θα παράγει έσοδα για τους συμμετέχοντες οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης, μέσω της πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας..
Θα αυξήσει την αποδοτικότητα τόσο στην πλευρά της προσφοράς όσο και στην πλευρά της ζήτησης.
Θα προσφέρει δυνατότητες εφαρμογής ευέλικτων τιμολογίων, σύνδεσης/αποσύνδεσης των καταναλωτών εξ αποστάσεως, διαχείρισης των περικοπών ισχύος και έγκαιρου εντοπισμού των βλαβών μέσω της παρακολούθησης του δικτύου χαμηλής τάσης.
Θα προσφέρει νέες ευκαιρίες για απασχόληση υψηλής ειδίκευσης και για την ανάπτυξη της επιχειρηματικής δραστηριότητας στα νησιά, ενισχύοντας έτσι τις τοπικές οικονομίες.
Το έργο έχει πολλές δυνατότητες να επαναληφθεί σε άλλα ελληνικά και ευρωπαϊκά νησιά και σε απομακρυσμένες κοινότητες.

Αποδέκτης της ενίσχυσης
Αποδέκτης της ενίσχυσης είναι η ΔΑΦΝΗ (Δίκτυο Αειφόρων Νήσων του Αιγαίου), εταιρεία που δημιουργήθηκε για να βοηθεί τα μέλη της (δήμους) στην αντιμετώπιση τεχνικών θεμάτων και θεμάτων αειφόρου ενεργειακού σχεδιασμού. Η ΔΑΦΝΗ έχει πείρα στον συντονισμό έργων στα νησιά του Αιγαίου, και η παροχή βοήθειας στους δήμους των 5 επιλεγμένων νησιών για την προετοιμασία του έργου συνάδει με τις τρέχουσες δραστηριότητές της. Η ΔΕΗ, η οποία θα είναι ο βασικός επενδυτής, είναι κύριος και φορέας εκμετάλλευσης του ηλεκτρικού δικτύου, καθώς και κύριος ορισμένων εγκαταστάσεων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στα επιλεγμένα νησιά. Η ΔΕΗ έχει την ικανότητα να υλοποιήσει τις ενέργειες που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα της.
Το έργο υποστηρίζεται από τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, καθώς και από το Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής.
Στη ΔΑΦΝΗ θα συσταθεί μια ομάδα έργου, και 4 υπάλληλοι θα προσληφθούν ειδικά για τις εργασίες προετοιμασίας του έργου. Η ομάδα θα συνεργαστεί στενά με τους εταίρους του ΔΑΦΝΗ, και ειδικότερα τη ΔΕΗ και μια εταιρεία ενεργειακών υπηρεσιών (η οποία θα επιλεγεί σε μεταγενέστερο στάδιο).
Η ομάδα θα είναι υπεύθυνη για την ανάπτυξη και την οργάνωση του έργου των ευφυών δικτύων, για τον καθορισμό της χρηματοοικονομικής δομής και την υλοποίηση της συλλογικής επένδυσης που αφορά την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων (τα οποία θα συνδεθούν με τα ηλεκτρικά δίκτυα των νησιών), και για την εγκατάσταση σταθμών φόρτισης για ηλεκτρικά οχήματα στα πέντε νησιά. Η ομάδα θα προβεί σε λεπτομερή ανάλυση των ηλεκτρικών συστημάτων των νησιών και θα καταρτίσει συμφωνία εταιρικής σχέσης και επιχειρηματικό σχέδιο για τον φορέα εκμετάλλευσης κάθε συστήματος. Θα είναι επίσης υπεύθυνη για την παρακολούθηση και τη θέση σε λειτουργία του έργου και θα παρέχει επιτόπου υποστήριξη. Τέλος, θα αποτελεί τον σύνδεσμο με τους τοπικούς φορείς, τους καταναλωτές και τα λοιπά ενδιαφερόμενα μέρη, και θα ασκεί τη διαχείριση του έργου.

Εξωτερικοί σύμβουλοι, σε συνεργασία με τη ΔΕΗ και τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, θα αναλάβουν την προετοιμασία της εγκατάστασης κέντρων ελέγχου ενέργειας και ευφυών μετρητών, καθώς και της εγκατάστασης των φωτοβολταϊκών συστημάτων και των σταθμών φόρτισης για ηλεκτρικά οχήματα.

Τέλος, η παροχή νομικών συμβουλών για την επιλογή της εταιρείας ενεργειακών υπηρεσιών, τη σύνταξη των συμβολαίων ενοικίασης των στεγών στις οποίες θα εγκατασταθούν φωτοβολταϊκά συστήματα, και την προετοιμασία των συμβάσεων με τους εντόπιους επενδυτές που θα αναλάβουν τη διαχείριση των φωτοβολταϊκών συστημάτων, θα ανατεθεί σε νομικό σύμβουλο.

Αν σας άρεσε το άρθρο, Μοιραστείτε το!