Το ΣτΕ φέρνει τα πάνω - κάτω στην εκτός σχεδίου δόμηση

του Θοδωρή Καραουλάνη

Τα πάνω – κάτω στην εκτός σχεδίου δόμηση φέρεται να φέρνει απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, που αναμένεται, σχετικά με τον τρόπο διοικητικής αναγνώρισης οδών σε εκτός σχεδίου περιοχές.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες, η απόφαση του ΣτΕ (848/2018 με τίτλο «Παράνομη αναγνώριση αγροτικής οδού σε εκτός σχεδίου περιοχή», η οποία λήφθηκε τον Απρίλιο και βρίσκεται στο στάδιο της καθαρογραφής) εξετάζει τον τρόπο αναγνώρισης αγροτικής οδού ως προϋφιστάμενης του 1923 στην Αργολίδα το 1992 από τον τότε Νομάρχη και αλλάζει τα έως τώρα δεδομένα.

Και αυτό γιατί ενώ με πολλαπλές νομοθετικές ρυθμίσεις η Πολιτεία προσπάθησε να μεταβιβάσει αρμοδιότητες στους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης, το Συμβούλιο της Επικρατείας κρίνει, ολοένα και αυστηρότερα, ότι η μεταβίβαση αρμοδιοτήτων σχεδιασμού (χωροταξικού, πολεοδομικού κλπ) σε εκλεγμένα όργανα αυτοδιοίκησης δεν είναι συνταγματικά ανεκτή. Η αρμοδιότητα του σχεδιασμού, σύμφωνα με το σκεπτικό των δικαστών, παραμένει στον πυρήνα των αρμοδιοτήτων του κεντρικού κράτους και πρέπει να ασκείται από τα κεντρικά, επιτελικά όργανα της διοίκησης, αποκλειόμενης της αυτοδιοίκησης – με μόνη εξαίρεση, υπό όρους, την τροποποίηση (και όχι την αρχική έγκριση). Μέχρι κάποια στιγμή αναγνωρίζει το ΣτΕ ότι οι Νομάρχες ήταν αμιγώς κρατικά όργανα, και επομένως δεκτές οι πράξεις τους, αλλά αργότερα, όταν διευρύνθηκε η αυτοδιοίκηση και προχώρησε η νομοθεσία, αυτό έπαψε να συμβαίνει.

Το ουσιαστικό πρόβλημα

Βασικό ζήτημα που θέτει το ΣτΕ είναι ότι το οδικό δίκτυο μιας περιοχής δεν είναι αποκλειστικά τοπική υπόθεση αλλά έχει ευρύτερο ενδιαφέρον, λόγω της διασύνδεσης με το υπόλοιπο οδικό δίκτυο και τις επιπτώσεις που φέρνει γενικά στην οικονομία, την κοινωνία, το περιβάλλον κλπ η ανάπτυξη του οδικού δικτύου. Επομένως, πρεσβεύει το ΣτΕ με αλλεπάλληλες αποφάσεις του, πρέπει να ολοκληρωθεί ο πολεοδομικός σχεδιασμός, όπου εκεί προβλέπεται και το οδικό δίκτυο – και μάλιστα από το κεντρικό κράτος, όπως υπαγορεύει το Σύνταγμα.

Παράγοντες της αγοράς σημειώνουν ότι η αναμενόμενη απόφαση του ΣτΕ δημιουργεί νέα δεδομένα και θέτει υπό αμφισβήτηση χιλιάδες οικοδομικές άδειες σε όλη τη χώρα. Και αυτό γιατί χιλιάδες εκτός σχεδίου οικόπεδα έχουν δομηθεί (ως κατοικίες, αγροτικές εγκαταστάσεις, βιομηχανίες και βιοτεχνίες, τουριστικές εγκαταστάσεις κλπ) με την παραδοχή ότι έχουν πρόσωπο σε δημοτική οδό, δηλαδή σε οδό που έχει αναγνωριστεί από όργανο της τοπικής αυτοδιοίκησης (είτε ήταν δρόμος παλαιός αγροτικός είτε προϋφιστάμενος του 1923 είτε με άλλον τρόπο). Αν η αναγνώριση της οδού παύσει, αυτομάτως τα οικόπεδα αυτά δεν έχουν «νομικά» πρόσοψη σε δρόμο, είναι επομένως «τυφλά» και απαγορεύεται η δόμηση! Το ζήτημα έχει παύσει να είναι νομικό και θεωρητικό και έχει ήδη θορυβήσει το ΥΠΕΝ, το οποίο συγκρότησε ήδη επιτροπή για να επεξεργαστεί λύσεις με ασφυκτικό χρονοδιάγραμμα μέχρι το τέλος του έτους για να καταλήξει σε πόρισμα.

Η απόφαση του ΥΠΕΝ για σύσταση Ομάδας Εργασίας

Με απόφαση της Γενικής Διευθύντριας Πολεοδομίας του ΥΠΕΝ Ντόρας Γαλάνη συγκροτείται «ομάδα εργασίας με σκοπό την επίλυση των θεμάτων που έχουν ανακύψει μετά από σχετικές Αποφάσεις του ΣτΕ που ακυρώνουν διοικητικές πράξεις αναγνώρισης οδών σε εκτός σχεδίου περιοχές». Αντικείμενο της ομάδας εργασίας είναι «η μελέτη/διερεύνηση του νομοθετικού πλαισίου και της αντίστοιχης νομολογίας για την αναγνώριση οδών εκτός σχεδίου» και «η εισήγηση των απαραίτητων ενεργειών ή/και νομοθετικών διατάξεων σε σχέση με το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο για την αναγνώριση οδών σε εκτός σχεδίου περιοχές». Το αντικείμενο της ομάδας εργασίας θα προσδιοριστεί λεπτομερέστερα μετά τη μελέτη των θεμάτων που έχουν τεθεί υπόψη των αρμοδίων Υπηρεσιών της Γενικής Δ/νσης Πολεοδομίας. Η ομάδα εργασίας είναι εξαμελής και σε αυτήν συμμετέχουν:

  • Από τη Δ/νση Πολεοδομικού Σχεδιασμού ο κ. Θεοδόσιος Ψυχογιός, του κλάδου ΠΕ Μηχανικών με Α’ Βαθμό, Προϊστάμενος της Δ/νσης και η κα Γεωργία Σπηλιοπούλου του κλάδου ΠΕ Μηχανικών με Α’ Βαθμό.
  • Από τη Δ/νση Αρχιτεκτονικής, Οικοδομικών Κανονισμών και Αδειοδοτήσεων, ο κ. Νικόλαος Μπίας, του κλάδου ΠΕ Μηχανικών με Α’ Βαθμό, αν. Προϊστάμενος της Δ/νσης και η κα Ελένη Κουρή του κλάδου ΠΕ Μηχανικών με Α’ Βαθμό.
  • Από τη Δ/νση Τοπογραφικών Εφαρμογών, ο κ. Σταύρος Παυλόπουλος, του κλάδου ΠΕ Μηχανικών με Α’ Βαθμό, Προϊστάμενος της Δ/νσης και η κα Έλλη Κρασσοπούλου του κλάδου ΠΕ Μηχανικών με Β’ Βαθμό.

Η ομάδα εργασίας συνεδριάζει σε τακτά χρονικά διαστήματα μετά από συνεννόηση των μελών της, στα γραφεία του ΥΠΕΝ, Αμαλιάδος 17 και είναι μη αμειβόμενη. Για την αποτελεσματικότερη λειτουργία της, η ομάδα εργασίας δύναται να συνεργάζεται με άλλες Υπηρεσίες του Δημοσίου. Το έργο της Ομάδας θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί έως 31.12.2018.

Πολύ σοβαρά οικονομικά ζητήματα

Αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, κυρίως για να μελετηθεί αναλυτικά το λεκτικό του σκεπτικού. Και αυτό διότι πρέπει να διερευνηθεί αν η απόφαση, με βάση το συγκεκριμένο σκεπτικό, έχει γενική εφαρμογή ή αν τελικά θα αφορά επιμέρους περιπτώσεις.

Σε κάθε περίπτωση έμπειροι παράγοντες της κτηματαγοράς σημειώνουν στη Greenagenda μερικές επιπτώσεις που δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν από το ΥΠΕΝ αλλά θέτουν ευρύτερο κυβερνητικό πρόβλημα, αν ευσταθούν οι πληροφορίες που έχουν διαρρεύσει μέχρι στιγμής:

  • Η απομείωση των αξιών των παρόδιων ιδιοκτησιών σε εκτός σχεδίου περιοχές, καθώς πολλά μέχρι σήμερα οικόπεδα δεν θα μπορούν να δομηθούν και τα υφιστάμενα κτίσματα είναι «οιονεί» παράνομα (ανοιχτά σε οποιαδήποτε προσφυγή), οδηγεί σε τεράστιο πρόβλημα τον υπολογισμό του ΕΝΦΙΑ και τα προσδοκώμενα έσοδα τα επόμενα έτη
  • Η ίδια απομείωση των αξιών δημιουργεί τεράστια λογιστικά ζητήματα σε επιχειρήσεις (ιδίως όσες έχουν υιοθετήσει ήδη τα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα) οι οποίες περιλαμβάνουν τις αξίες των επενδύσεών τους στους ισολογισμούς τους – και διακινδυνεύει και σοβαρές επενδύσεις που τρέχουν…
  • Σοβαρό ζήτημα θα δημιουργηθεί από το πέρασμα σε καθεστώς νομικής αβεβαιότητας ακινήτων που έχουν δανειοδοτηθεί από τράπεζες ή που έχουν υποθήκες επί αυτών, καθώς η πραγματική τους αξία δεν θα έχει καμία σχέση με το δάνειο που δόθηκε, αν τα οικόπεδα και τα κτίσματα δεν μπορούν να αξιοποιηθούν.
  • Αναλόγως του σκεπτικού του ΣτΕ (αν θα περιλαμβάνει αναφορές σε δημόσιο συμφέρον και εξαίρεση του δημοσίου από το γενικό σκεπτικό) μπορεί να δημιουργηθεί σημαντικό πρόβλημα και στην (δημόσια και ιδιωτική) περιουσία του Δημοσίου, διακινδυνεύοντας αφενός το πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων της χώρας και αφετέρου το σχεδιασμό για το Υπερταμείο που θα αξιοποιεί τη δημόσια περιουσία τα επόμενα 99 χρόνια, όπως έχει δεσμευθεί η χώρα στους δανειστές.
Αν σας άρεσε το άρθρο, Μοιραστείτε το!

Κάνετε το σχόλιό σας

Ερώτημα ασφαλείας (CAPTCHA) * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.