Έρχεται η «κυκλική γεωργία»

του Θοδωρή Καραουλάνη

Τον Μάρτιο του 2016, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε την πρότασή της για έναν νέο κανονισμό για την προώθηση της χρήσης βιολογικών λιπασμάτων και λιπασμάτων που παράγονται από απόβλητα, με στόχο την υλοποίηση της κυκλικής οικονομίας, όπως έγραψε η Greenagenda.  Αυτή η πολυαναμενόμενη πρόταση κανονισμού αφορά πολλές οικογένειες λιπασμάτων και αφορά σχεδόν ολόκληρο το γεωργικό τομέα.

Αν και τα ευρωπαϊκά όργανα αποφεύγουν να μιλούν σε αυτές τις περιπτώσεις για Γεωργία, για να μην «μπλέκουν» με τους κανονισμούς της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, είναι φανερό σε όλους πλέον ότι η Κομισιόν στοχεύει να βάλει τον αγροτικό τομέα στο επίκεντρο της αλλαγής μοντέλου προς την κυκλική οικονομία, χρησιμοποιώντας όμως τα θεσμικά εργαλεία της «κοινής αγοράς προϊόντων» και όχι αυτά της ΚΑΠ.

Έτσι η αναθεώρηση του κανονισμού για τα λιπάσματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα προωθήσει πολλά καινοτόμα προϊόντα, όπως τα βιολογικά λιπάσματα, τα λιπάσματα που παράγονται από απόβλητα και οι φυτικοί βιοδιεγέρτες, σε μια προσπάθεια να βοηθήσει τη γεωργία να κάνει στροφή προς την κυκλική οικονομία.

Με την πρότασή της η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέφρασε τη φιλοδοξία της μέσω του νέου κανονισμού να «δημιουργήσει νέες ευκαιρίες στην αγορά για τις καινοτόμες επιχειρήσεις», ενώ ταυτόχρονα θέλει να προωθήσει τη μείωση των αποβλήτων, της κατανάλωσης ενέργειας και των περιβαλλοντικών ζημιών.

Η Διακομματική Ομάδα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την Κλιματική Αλλαγή, τη Βιοποικιλότητα και την Αειφόρο Ανάπτυξη συζήτησε τόσο τους στόχους αυτούς όσο και την πρόταση κανονισμού σε ειδική εκδήλωση διαβούλευσης με ενδιαφερόμενους φορείς πριν λίγες ημέρες.

Μέσα από τη συζήτηση τονίστηκε ο στόχος της μετάβασης ακριβώς σε μία «κυκλική γεωργία». Το επίκεντρο της προγραμματισμένης μετάβασης της ΕΕ σε αυτή την «κυκλική γεωργία» είναι η προγραμματισμένη αναθεώρηση κανονισμού για τα λιπάσματα του 2003. Η ΕΕ και τα περισσότερα κράτη – μέλη εστιάζουν ακόμη και σήμερα σε ανόργανα λιπάσματα – κυρίως τα φωσφορικά άλατα – που εισάγονται από χώρες εκτός Ευρώπης. Αυτό αφήνει πολλά νέα είδη βιολογικών λιπασμάτων και λιπασμάτων από απόβλητα εκτός του πεδίου εφαρμογής του υφιστάμενου κανονισμού, και ως εκ τούτου δεν έχουν πρόσβαση στην ενιαία αγορά της ΕΕ.

Ο νέος κανονισμός θα μπορούσε να μειώσει τις εισαγωγές φωσφορικού άλατος της ΕΕ κατά ένα τρίτο, από έξι εκατομμύρια τόνους ετησίως σε τέσσερα εκατομμύρια, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις Επιτροπής.

Και φυσικά να μειώσει τις επιπτώσεις στο περιβάλλον (στον αέρα, στο νερό και στη γη) από τη χρήση αυτών των χημικών ενώσεων που χρησιμοποιούνται ως λιπάσματα.

«Οι αγρότες μας χρησιμοποιούν λιπάσματα που παράγονται από εισαγόμενους πόρους ή με ενεργοβόρες διαδικασίες, παρόλο που η βιομηχανία μας θα μπορούσε να αξιοποιήσει τα εν λόγω βιολογικά απόβλητα για την παραγωγή ανακυκλωμένων θρεπτικών ουσιών. Ο κανονισμός αυτός θα μας βοηθήσει να μετατρέψουμε τα προβλήματα σε ευκαιρίες για τους γεωργούς και τις επιχειρήσεις», δήλωσε ο Γίρκι Κατάινεν, Αντιπρόεδρος της Κομισιόν για την απασχόληση, ανάπτυξη, τις επενδύσεις και την ανταγωνιστικότητα.

Αξίζει να σημειώσουμε ότι στη συνάντηση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αναδείχθηκε ιδιαίτερα η σημασία των φυτικών βιοδιεγερτών (biostimulants).

Τι είναι όμως αυτά τα biostimulants;

Οι φυτικοί βιοδιεγέρτες προέρχονται συνήθως από ανανεώσιμες πηγές και βιομηχανικά απόβλητα, όπως φυτικά εκχυλίσματα ή και φύκια, αμινοξέα και χουμικά οξέα. Μπορούν επίσης να περιέχουν μικροοργανισμούς του εδάφους. Ως γνωστόν τα λιπάσματα κάθε είδους χρησιμοποιούνται για να βελτιώσουν την ανάπτυξη του φυτού, επιτρέποντας υψηλότερες αποδόσεις των καλλιεργειών. Η φυτική βιοδιέγερση λοιπόν είναι μία συμπληρωματική διαδικασία για τη διατροφή των καλλιεργειών και την προστασία των καλλιεργειών, δεδομένου ότι δρα μόνο στην ευρωστία του φυτού, και δεν έχει καμία άμεση επίπτωση στα παράσιτα ή σε κάποια νόσο. Οι φυτικοί βιοδιεγέρτες ενθαρρύνουν τις φυσικές διεργασίες στο εσωτερικό των φυτών, όπως η ανάπτυξη των ριζών. Με τον τρόπο αυτό, βοηθούν τα φυτά να χρησιμοποιούν τα θρεπτικά συστατικά και το νερό πιο αποτελεσματικά και τους επιτρέπει να γίνουν πιο ανθεκτικά.

Σύμφωνα με το Συμβούλιο της Βιομηχανίας Φυτικών Βιοδιεγερτών (EBIC), που συμμετείχε στη συνάντηση, οι χώρες της περιοχής της Μεσογείου σήμερα ηγούνται στην αγορά για την παραγωγή φυτικών βιοδιεγερτών και τη χρήση σε επίπεδο ΕΕ. Η τελευταία έρευνα της EBIC, η οποία συζητήθηκε στη συνάντηση του Ευρωκοινοβουλίου, υποστηρίζει ότι η αποτελεσματικότητα των λιπασμάτων αυξήθηκε κατά 5-25% όταν εφαρμόστηκαν μαζί με αυτά φυτικοί βιοδιεγέρτες. Σύμφωνα λοιπόν με τους υπολογισμούς της EBIC αν εφαρμοστούν φυτικοί βιοδιεγέρτες σε όλη την ΕΕ, λαμβάνοντας υπόψη την ελάχιστη απόδοση 5% αυτό θα σήμαινε 550.000 λιγότερους τόνοι αζώτου που χάνονται στο περιβάλλον ανά έτος! Και αναλόγως της καλλιέργειας στην οποία εφαρμόζεται αυτό σημαίνει εξοικονόμηση εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ κάθε χρόνο για τους αγρότες!

Αν σας άρεσε το άρθρο, Μοιραστείτε το!

Κάνετε το σχόλιό σας

Ερώτημα ασφαλείας (CAPTCHA) * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.