LIFE ASTI: Η Θεσσαλονίκη «δροσίζεται» και μετριάζει την κλιματική αλλαγή

του Νίκου Αβουκάτου

Η επίδραση της παγκόσμιας αλλαγής του κλίματος και η ταχεία αστικοποίηση αποτελεί έναν συνδυασμό που θα κάνει ευάλωτους τους κατοίκους των αστικών περιοχών. Τα έντονα καιρικά φαινόμενα, όπως καύσωνες και πλημμύρες, τα υψηλά επίπεδα ρύπανσης, η κακή διαχείριση της κατανάλωσης ενέργειας, η υπερβολική θερμική βιοκλιμάτωση, έχουν επιδεινώσει ήδη τις συνθήκες διαβίωσης των κατοίκων στις πόλεις.

Αυτά τα προβλήματα συνδέονται στενά με την «Αστική Νησίδα Θερμότητας» ή αλλιώς αστική θερμονησίδα, ένα φαινόμενο που θεωρείται μία από τις πιο αντιπροσωπευτικές και καλά τεκμηριωμένες εκδηλώσεις κλιματικών τροποποιήσεων που οφείλονται στην αστικοποίηση.

Πιο συγκεκριμένα, η αστικοποίηση προκαλεί σημαντικές ατμοσφαιρικές και επιφανειακές τροποποιήσεις, με αποτέλεσμα ένα τροποποιημένο κλίμα που είναι γενικά θερμότερο από τις γύρω μη αστικές περιοχές. Η περιοχή αυξημένης θερμοκρασίας που συνδέεται με τις πόλεις αναφέρεται ως ΑΝΘ και το φαινόμενο αυτό προκαλεί αξιοσημείωτες επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία, στις περιφερειακές οικονομίες και περιβάλλοντα. Όσον αφορά την ανθρώπινη υγεία, έρευνες έχουν τεκμηριώσει τις μεγαλύτερες επιπτώσεις της ΑΝΘ στις αστικές περιοχές, ιδίως στις πυκνοκατοικημένες υποβαθμισμένες περιοχές και όπου ζουν ευάλωτα άτομα (π.χ. ηλικιωμένοι και άτομα με χρόνιες παθήσεις). Έτσι, η επίδραση της ΑΝΘ έχει μεγάλη σημασία για τα ενδιαφερόμενα μέρη και τους φορείς χάραξης πολιτικής στους τομείς της δημόσιας υγείας, του τουρισμού, του πολεοδομικού σχεδιασμού ή και αλλού.

Η πρόταση «Implementation of a forecAsting System for urban heaT Island effect for the development of urban adaptation strategies - LIFE ASTI» (Εφαρμογή συστήματος πρόβλεψης του φαινομένου της Αστικής Νησίδας Θερμότητας για την ανάπτυξη στρατηγικών αστικής προσαρμογής) στοχεύει στον σχεδιασμό και την πιλοτική εφαρμογή ενός συνόλου συστημάτων πρόβλεψης για τη βραχυπρόθεσμη πρόβλεψη της επίδρασης του φαινομένου της ΑΝΘ, κατά τη διάρκεια θερμικών επεισοδίων και τις επιπτώσεις τους στην υγεία σε δύο μεσογειακές πόλεις, τη Θεσσαλονίκη και τη Ρώμη. Τα συστήματα πρόβλεψης θα χρησιμοποιηθούν επίσης για την αξιολόγηση του αντίκτυπου των μελλοντικών σεναρίων κλιματικής αλλαγής στο φαινόμενο της ΑΝΘ πάνω από τη Θεσσαλονίκη και τη Ρώμη και για την ποσοτικοποίηση του αποτελέσματος της προώθησης σχεδίων μετριασμού για την καταπολέμηση της επίδρασης του ίδιου προβλήματος στις δύο επιλεγμένες πόλεις.

Αύριο Παρασκευή θα πραγματοποιηθεί στη Θεσσαλονίκη η εναρκτήρια εκδήλωση (Launch Event) του έργου, στην Κεντρική Δημοτική Βιβλιοθήκη του δήμου Θεσσαλονίκης (Εθνικής Αμύνης 27), από τις 09:30 έως τις 14:30.

Συντονιστής του έργου είναι το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, ενώ ο συνολικός προϋπολογισμός φτάνει το 1.251.695 ευρώ. Ο δήμος Θεσσαλονίκης θα συνεισφέρει με 124.494 ευρώ, ενώ η ημερομηνία λήξης του προγράμματος είναι η 31η Αυγούστου του 2021.

Τι έχει γίνει ήδη και τι έρχεται

Μετά το έργο της βιοκλιματικής αναβάθμισης της ευρύτερης περιοχής της πλατείας Χρηματιστηρίου, στην εμπορική καρδιά της Θεσσαλονίκης, στην ίδια λογική κινούνται οι εργασίες στις οδούς Ικτίνου και Ζεύξιδος που ολοκληρώνονται το επόμενο διάστημα. Παρόμοια έργα θα γίνουν στο άμεσο μέλλον, σε νέες πεζοδρομήσεις αλλά και σε σχολικούς δακτυλίους.

«Επιδιώκουμε πλέον να βελτιώσουμε τις συνθήκες αστικής διαβίωσης στις γειτονιές και αυτή θα είναι η λογική μας για τις αστικές αναπλάσεις στην πόλη. Τα "ψυχρά" υλικά, τα οποία είναι φιλικά στο περιβάλλον και μπορούν να ελαττώσουν το φαινόμενο της αστικής θερμονησίδας, αποτελούν τα βασικά στοιχεία εξοπλισμού για την αστική διαβίωση», επισήμανε στη Greenagenda.gr ο αντιδήμαρχος Τεχνικών έργων και Περιβάλλοντος του Δήμου Θεσσαλονίκης Θανάσης Παππάς.

«Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής μάς δείχνουν έναν άλλον δρόμο δράσης για τον ενεργειακό σχεδιασμό και τη βιοκλιματική αντίληψη στα έργα μας», εξήγησε ο κ. Παππάς.

Η Ιωάννα Τσικώτη, Αναπληρώτρια Προϊσταμένη του Τμήματος Ενεργειακού και Βιοκλιματικού Σχεδιασμού της Διεύθυνσης Αστικού Σχεδιασμού Αρχιτεκτονικών Μελετών του δήμου τόνισε, από την πλευρά της, ότι στην εναρκτήρια εκδήλωση θα τεθούν οι στόχοι του προγράμματος, αλλά και τι περιμένει να αποκομίσει η δημοτική αρχή από το πρόγραμμα σε ό,τι αναφορά στις δράσεις που υλοποιεί και θα υλοποιήσει για τη μείωση των επιπτώσεων του φαινομένου της ΑΝΘ.

Η κα. Τσικώτη αναφέρθηκε σε μια σειρά από αναπλάσεις, όπως η ανάπλαση της Πλατείας Ελευθερίας η οποία από πάρκινγκ θα μετατραπεί σε χώρο αναψυχής με εκτεταμένες φυτεύσεις με τις οποίες θα αλλάξει το μικροκλίμα της περιοχής. «Μέσω τους προγράμματος θα πάρουμε αποτελέσματα και θα κάνουμε μετρήσεις καθώς και προσημειώσεις από τις παρεμβάσεις που θα πραγματοποιηθούν», είπε η ίδια.

Για παράδειγμα, με τη βιοκλιματική παρέμβαση στην πλατεία Χρηματιστήριου η θερμοκρασία μειώθηκε κατά 2 βαθμούς Κελσίου και αυτό είχε ως αποτέλεσμα άμεσο όφελος για τις κατοικίες περιμετρικά της όσον αφορά στις απαιτήσεις της ψύξης των χώρων τους κατά τους ζεστούς μήνες.

Η βιοκλιματική αναβάθμιση της πλατείας Χρηματιστηρίου, στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, μείωσε κατά 2 βαθμούς Κελσίου τη θερμοκρασία στην περιοχή. Φωτογραφία: INTIMEnews

Έτσι, αποδεικνύεται πως αυτό το πλέγμα παρεμβάσεων κινείται προς τη κατεύθυνση του μετριασμού της κλιματικής αλλαγής γιατί μειώνονται οι ενεργειακές ανάγκες των κατοικιών και των καταστημάτων. «Παράλληλα, με τις εκτεταμένες φυτεύσεις θα επιτύχουμε μεγαλύτερη δυνατότητα για την απορρόφηση των πλημμυρικών φαινομένων», υπογράμμισε η ίδια.

Η προβλεπόμενη διάρκεια του έργου LIFE ASTI είναι 36 μήνες και το δυνητικό εταιρικό σχήμα αποτελείται από τους φορείς: Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (συντονιστής εταίρος), Δήμος Θεσσαλονίκης, Geospatial Enabling Technologies (Ελλάδα), Institute of Atmospheric Sciences and Climate, National Research Council of Italy (Ιταλία), ARPA LAZZIO (Ιταλία) και Centro de Estudio y Control (Ισπανία).

Στην αυριανή εκδήλωση θα παρουσιαστούν, ακόμη, μια Αστική Νησίδα Θερμότητας στη Ρώμη καθώς και συστήματα στην περιοχή Λάτσιο.

 

Αν σας άρεσε το άρθρο, Μοιραστείτε το!

Κάνετε το σχόλιό σας

Ερώτημα ασφαλείας (CAPTCHA) * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.